Hoeveel kW is vol vermogen motor?

De vraag naar het vermogen van een elektromotor klinkt eenvoudig, maar het antwoord is verrassend complex en essentieel voor een goede toepassing. Waar bij een verbrandingsmotor vaak het maximale vermogen centraal staat, kent een elektromotor verschillende, even belangrijke vermogenswaarden. Het begrijpen van het verschil tussen nominaal vermogen (S1) en maximaal vermogen (S2-S6) is hierbij cruciaal.

Het nominale vermogen, uitgedrukt in kilowatt (kW), is het continue vermogen dat de motor onbeperkt kan leveren zonder oververhit te raken bij een bepaalde omgevingstemperatuur. Dit is het 'volle vermogen' voor langdurige, constante belasting. Het maximale of piekvermogen daarentegen is een veel hoger vermogen dat de motor slechts kort kan leveren, bijvoorbeeld tijdens het optrekken, zonder dat de isolatie van de wikkelingen onherstelbaar beschadigd raakt.

De specificatie "vol vermogen" is dus niet eenduidig. Een motor van 10 kW nominaal kan tijdelijk een piek van 15 kW of meer hebben. De juiste keuze hangt volledig af van de belastingscyclus van de toepassing. Het negeren van dit onderscheid leidt tot overdimensionering, met onnodige kosten, of tot oververhitting en uitval door onderdimensionering.

Veelgestelde vragen:

Wat wordt er precies bedoeld met "vol vermogen" van een elektromotor?

Met "vol vermogen" wordt het nominale, continue uitgangsvermogen van de motor bedoeld. Dit is het vermogen in kilowatt (kW) dat de motor onder normale bedrijfsomstandigheden continu kan leveren zonder oververhit te raken. Het is het vermogen waarvoor de motor is ontworpen en staat meestal op het typeplaatje. Dit is niet hetzelfde als het piekvermogen, dat alleen kortstondig kan worden geleverd.

Ik zie bij een motor zowel kW als pk staan. Hoeveel kW is 1 pk en welke eenheid moet ik gebruiken?

Het omrekenen is eenvoudig: 1 paardenkracht (pk) is gelijk aan ongeveer 0,736 kilowatt. Andersom is 1 kW ongeveer 1,36 pk. In Nederland en in technische specificaties is kilowatt de officiële en meest gebruikte eenheid. Het geeft een nauwkeuriger beeld van het elektrisch vermogen. Voor een snelle schatting kun je onthouden dat 100 pk ongeveer 74 kW is, en 100 kW komt overeen met ongeveer 136 pk.

Hoe kies ik de juiste motorsterkte in kW voor een machine, bijvoorbeeld een pomp of transportband?

De keuze hangt af van de benodigde koppel en toerental voor de toepassing. Bereken eerst de belasting. Voor een pomp kijk je naar het debiet en de opvoerhoogte, voor een transportband naar het gewicht en de snelheid. Tel hierbij het vermogen om wrijving en verliezen te overwinnen op. Kies dan een motor met een nominaal vermogen in kW dat deze belasting aankan, plus een kleine marge van 10-15% voor onverwachte pieken. Een te zwakke motor slijt snel, een te sterke motor is onnodig duur en minder zuinig.