Wat zijn de nadelen van spelen op kunstgras?

Kunstgrasvelden zijn een vertrouwd beeld geworden in het Nederlandse sportlandschap. Van voetbalclubs tot hockeyverenigingen en openbare speelplaatsen: de kunstmatige ondergrond biedt het hele jaar door een groen en ogenschijnlijk onderhoudsvriendelijk alternatief voor natuurlijk gras. De populariteit is begrijpelijk, maar het is essentieel om ook de keerzijde van de medaille te belichten.

De discussie rond kunstgras gaat verder dan alleen sporttechnische aspecten zoals balrol en snelheid. Steeds vaker komen ecologische en gezondheidsgerelateerde vragen naar voren. Wat gebeurt er bijvoorbeeld met de tonnen rubbergranulaatkorrels – vaak gemaakt van oude autobanden – die in het veld zijn gestrooid? En welke gevolgen heeft de kunststof ondergrond voor het lichaam bij een sliding of val?

Dit artikel gaat dieper in op de minder bekende nadelen van spelen op kunstgras. We onderzoeken de potentiële risico's voor de gezondheid van sporters, de aanzienlijke milieubelasting, en de praktische bezwaren zoals hoge temperaturen en slijtage. Een kritische blik op deze factoren is onmisbaar voor een volledige afweging van voor- en nadelen.

Veelgestelde vragen:

Wordt kunstgras echt zo heet in de zon dat het gevaarlijk is voor kinderen en huisdieren?

Ja, dat klopt. Kunstgrasvelden kunnen in direct zonlicht en bij warm weer aanzienlijk warmer worden dan natuurlijk gras. Waar een natuurgrasveld temperaturen rond de 30°C houdt, kan kunstgras makkelijk 50 tot 70°C bereiken. Deze hitte kan leiden tot ongemak, uitdroging of zelfs brandwonden aan gevoelige huid, zoals die van kinderen of de voetzolen van honden. Het is verstandig om tijdens de heetste uren van de dag het veld te vermijden, voldoende water te drinken en voor huisdieren eventueel beschermende schoentjes te overwegen.

Ik hoor vaak over rubbergranulaat. Zijn de korrels onder het kunstgras schadelijk voor de gezondheid?

Dit is een punt van langdurige discussie en onderzoek. Het rubbergranulaat, vaak gemaakt van oude autobanden, bevat verschillende chemische stoffen. Onderzoek van het RIVM concludeerde dat de gezondheidsrisico's voor sporters beperkt zijn, omdat de stoffen grotendeels in de korrels gebonden zijn. Toch zijn er zorgen, vooral over mogelijke blootstelling via kleine wondjes of het inslikken van korrels door jonge kinderen. Sommige gemeenten kiezen daarom nu voor alternatieve infillmaterialen zoals kurk of kokos. Als ouder kun je je kind na het spelen goed laten douchen en eventuele wondjes direct ontsmetten.

Slijt kunstgras sneller dan goed onderhouden natuurgras?

Kunstgras heeft een lange levensduur, vaak tussen de 10 en 15 jaar, maar het slijt wel degelijk. Intensief gebruik op dezelfde plekken, zoals voor het doel bij voetbal, kan leiden tot het platgaan van de vezels en het verdichten van de infill. Hierdoor verliest het veld zijn veerkracht en speeleigenschappen. Natuurgras kan zich, met goed onderhoud en perioden van rust, juist herstellen. Een groot nadeel is dat kunstgras aan het einde van zijn levensduur een complex afvalstroom wordt. Het recyclen is kostbaar en technisch lastig, waardoor veel oud kunstgras nog wordt verbrand of gestort.

Heeft kunstgras een negatief effect op de biodiversiteit in mijn tuin?

Absoluut. Door kunstgras aan te leggen, vervang je een levende bodem door een plastic mat. Dit betekent het einde voor bodemleven zoals wormen, kevers en micro-organismen. Planten, bloemen en grassen verdwijnen, waardoor insecten zoals bijen en vlinders geen voedsel meer vinden. Het is een steriel oppervlak dat geen bijdrage levert aan de lokale natuur. Daarnaast belemmert het de waterafvoer bij hevige regen, wat tot wateroverlast kan leiden. Voor een tuin die bijdraagt aan koelte, wateropvang en dierenleven is natuurlijke begroeiing of zelfs een bloemenweide een veel betere keuze.