Hoe meet ik de inwendige weerstand van een accu?

De capaciteit en gezondheid van een accu worden vaak beoordeeld aan de hand van zijn spanning, maar dit zegt slechts een deel van het verhaal. Een kritische, maar vaak onzichtbare parameter is de inwendige weerstand. Deze interne tegenstand, uitgedrukt in milli-Ohms (mΩ), bepaalt in hoge mate hoe efficiënt een accu zijn opgeslagen energie kan afgeven. Een lage inwendige weerstand betekent dat de accu hoge stromen kan leveren met minimale spanningsval en energieverlies, terwijl een hoge weerstand duidt op veroudering, slijtage of interne defecten.

Het meten van deze waarde is daarom essentieel voor preventief onderhoud, het diagnosticeren van prestatieverlies en het veilig integreren van accu's in systemen die een hoge stroomvraag hebben, zoals elektrisch gereedschap, UPS-systemen of elektrische voertuigen. Een stijgende inwendige weerstand is een onmiskenbaar signaal dat de accu zijn beste tijd heeft gehad, zelfs als de open-klemspanning nog normaal lijkt.

Gelukkig is het principe achter de meting eenvoudig, gebaseerd op de wet van Ohm. In de praktijk bestaan er verschillende methoden, van eenvoudige metingen met een basis multimeter en een belastingsweerstand tot meer geavanceerde technieken met gespecialiseerde meetapparatuur. In deze artikel zullen we de meest toegankelijke en praktische methoden stap voor stap bespreken, zodat u een betrouwbaar inzicht krijgt in de werkelijke conditie van uw accu.

Welke meetmethode en formule zijn nodig voor de berekening?

De meest praktische en directe methode om de inwendige weerstand van een accu te bepalen is de belastingsmethode met twee metingen. Deze methode vereist een multimeter voor het meten van spanning en een weerstand die als belasting dient. Een geschikte belastingsweerstand is cruciaal: hij moet voldoende stroom trekken om een meetbare spanningsval te veroorzaken, maar niet zoveel dat de accu overbelast raakt. Voor een 12V loodzuuraccu is een weerstand van ongeveer 3-6 Ohm met een hoog vermogen (bijv. 50W) een goede keuze.

De procedure bestaat uit twee stappen. Eerst meet je de open klemspanning (U₀) van de accu zonder enige belasting. Dit is de ideale spanning. Sluit vervolgens de belastingsweerstand (R_belasting) aan over de accupolen. Wacht enkele seconden tot de spanning gestabiliseerd is en meet dan opnieuw de spanning. Deze waarde is de belaste spanning (U_belast).

Tijdens de belasting vloeit er een stroom (I) door het circuit. Deze stroom kan je direct meten met een multimeter in serie, of je kunt hem berekenen met de Wet van Ohm: I = U_belast / R_belasting.

Het verschil tussen de open klemspanning en de belaste spanning is de spanningsval die volledig wordt veroorzaakt door de inwendige weerstand (R_in) van de accu. De formule voor de berekening is daarom een directe toepassing van de Wet van Ohm:

R_in = (U₀ - U_belast) / I

Waarbij I de stroom door de belasting is. Als je de stroom niet hebt gemeten, kan je de formule combineren tot:

R_in = ( (U₀ - U_belast) / U_belast ) * R_belasting

Het resultaat, de inwendige weerstand, wordt meestal uitgedrukt in milli-Ohm (mΩ). Een gezonde accu heeft een lage inwendige weerstand. Een stijgende waarde duidt op veroudering, sulfatering of andere defecten.

Praktische stappen voor het meten met een multimeter en een belastingsweerstand

Voor deze methode heeft u nodig: een digitale multimeter, een belastingsweerstand (bijvoorbeeld een 12V autolamp of een power-weerstand) geschikt voor uw accuspanning en stroom, en veiligheidsdraadverbindingen.

Zet eerst de multimeter aan en selecteer het DC-voltagebereik (V–) dat hoger is dan de nominale accuspanning. Meet de open klemspanning (U_open) door de multimetersondes direct op de plus- en minpool van de volledig opgeladen accu aan te sluiten. Noteer deze waarde in volt.

Sluit nu de belastingsweerstand parallel aan de multimeter aan op de accupolen. Zorg voor een stevige verbinding. De spanning zal direct dalen. Meet en noteer deze belaste spanning (U_belast) zodra deze gestabiliseerd is.

Verwijder onmiddellijk de belasting om oververhitting te voorkomen. Schakel de multimeter naar het stroommeetbereik (A–), meestal 10A. Verbind de multimeter in serie met de belastingsweerstand en de accu om de belastingsstroom (I) te meten. Noteer deze waarde in ampère.

Bereken ten slotte de inwendige weerstand (R_in) met de formule: R_in = (U_open – U_belast) / I. De uitkomst is in ohm. Een gezonde accu heeft een lage inwendige weerstand, typisch milliohms.

Voer de meting snel uit, aangezien langdurige belasting de accu ontlaadt en de resultaten beïnvloedt. Gebruik altijd persoonlijke beschermingsmiddelen bij het werken met accu's.

Veelgestelde vragen: